Motivatiebrief of sollicitatiebrief: het verschil tussen een brief voor een baan en voor een studie
In Nederland en Vlaanderen zijn sollicitatiebrief en motivatiebrieven voor een vacature meestal hetzelfde document, dat laat zien dat u aan de eisen van de werkgever voldoet. Voor een master vraagt een universiteit vaak een motivatieverklaring met eigen vragen en een woordenlimiet, over uw interesse, uw ervaring in het vakgebied en uw plannen. Volg altijd wat de vacature of de opleiding vraagt.
Voor een baan heten beide woorden vaak hetzelfde document. Voor een master of selectieopleiding vraagt de universiteit iets anders. Hier staat het verschil, met een voorbeeld van elke brief.
In dit artikel
Dit artikel legt uit hoe de woorden voor een brief bij een baan en een brief bij een studie in Nederland en Vlaanderen gebruikt worden, wat elke brief moet bevatten en geeft van elk een voorbeeld, geschreven door dezelfde verzonnen kandidaat. Het gaat over vacatures en over masters en selectieopleidingen, niet over subsidieaanvragen.
Is er verschil tussen een sollicitatiebrief en motivatiebrieven?
Bij een vacature meestal niet. Beide woorden worden gebruikt voor de brief die bij uw cv hoort. VDAB laat dat goed zien: de Vlaamse dienst voor arbeidsbemiddeling schrijft op dezelfde pagina over motivatiebrieven en over afsluiters voor de sollicitatiebrief, en bedoelt in beide gevallen de brief bij een vacature. Onze eigen gids over die brief noemt ook beide woorden.
Het echte verschil zit in de lezer. Een werkgever wil weten of u het werk kunt doen. Een toelatingscommissie wil weten waarom u voor deze opleiding kiest, wat u al in het vakgebied deed en wat u erna wilt. Universiteiten noemen hun document daarom vaak anders: Leiden spreekt van een "Verklaring van Motivatie", Utrecht University van een "Motivation Statement".
CVTailor vergelijkt uw cv met de vacature en laat zien welke trefwoorden uit de vacature ontbreken. De eerste sollicitatie is gratis.
Gratis sollicitatie startenWanneer vraagt een opleiding om een brief?
Vooral bij een master met selectie en bij opleidingen met een eigen selectieprocedure. De universiteit geeft dan vaak een formulier of sjabloon met vragen, soms met een woordenlimiet. Bij de klinische specialisaties van de master Psychologie in Leiden is het formulier verplicht. Utrecht University biedt een sjabloon aan en staat een eigen document toe.
Voor uitwisselingen zoals Erasmus+ verschillen de eisen per universiteit en faculteit. We vonden geen algemene Nederlandse regel; de pagina van de eigen internationale afdeling is dan leidend.
Wat staat er in de brief voor een master?
De vragen van de universiteit. Leiden en Utrecht vragen grotendeels hetzelfde:
- Waarom deze opleiding, en waarom aan deze universiteit.
- Welke ervaring uw interesse laat zien, zoals vakken, een scriptie, vrijwilligerswerk of een bestuursfunctie.
- Welke onderwerpen binnen het vakgebied u het meest interesseren, en waarom.
- Hoe de opleiding aansluit bij uw plannen voor werk of onderzoek.
Utrecht vraagt ook om een reflectie op uw studieresultaten. Leiden vraagt een mogelijk onderwerp voor de masterscriptie. Over de lengte zegt Utrecht dat zo'n verklaring in Nederland meestal één tot twee pagina's is. Leiden houdt het op ongeveer 400 woorden en beoordeelt een brief die meer dan 10 procent langer is niet meer als excellent. Volg dus altijd de limiet van de opleiding zelf.
Wat staat er in de brief voor een baan?
De eisen uit de vacature. Volgens VDAB noemt de brief uw contactgegevens en een onderwerp met de vacature, richt hij zich op de vereisten die de werkgever noemt, legt hij uit waarom deze job en dit bedrijf en sluit hij af met de vraag om een gesprek. Het cv herhaalt hij niet. Onze gids Zo schrijft u een motivatiebrief voor een vacature loopt alle alinea's door.
Voorbeeld: de brief voor een master
De kandidaat, Noor Jansen, is verzonnen. Ze studeerde Psychologie en meldt zich aan voor een master Arbeids- en Organisatiepsychologie.
Beste leden van de toelatingscommissie,
Ik meld mij aan voor de master Arbeids- en Organisatiepsychologie. Op de masterdag hoorde ik een docent vertellen over onderzoek naar werkdruk in de zorg, en dat onderwerp liet mij niet meer los.
Mijn interesse begon in het tweede jaar, bij het vak Sociale psychologie, toen we bespraken waarom goede maatregelen tegen verzuim in de praktijk vaak niet werken. In mijn bachelorscriptie onderzocht ik met een vragenlijst onder 140 verpleegkundigen hoe roosters hun ervaren werkdruk beïnvloeden. Daarnaast zat ik een jaar in het bestuur van de studievereniging, waar ik de enquête onder eerstejaars opzette.
De scriptie liet zien wat ik nog niet kan: ik kon verbanden beschrijven, maar geen interventie ontwerpen en toetsen. De vakken over interventies en evaluatieonderzoek zijn de reden dat ik voor deze master kies en niet voor een algemene. Als scriptieonderwerp denk ik aan de vraag of zelfroosteren verzuim onder verpleegkundigen vermindert.
Na de master wil ik als onderzoeker of adviseur werken aan gezond werk in de zorg.
Met vriendelijke groet,
Noor Jansen
Waarom dit een brief voor een studie is: hij beantwoordt de vragen van de universiteit in hun volgorde: waarom deze opleiding, welke ervaring, welke onderwerpen, een scriptieonderwerp en de plannen erna. Hij blijft onder de 400 woorden. Hij beweert niet dat Noor aan functie-eisen voldoet, omdat een opleiding haar niet aanneemt als werknemer.
Voorbeeld: de sollicitatiebrief voor een baan
Twee jaar later solliciteert Noor bij een zorgorganisatie. De vacature vraagt om onderzoekservaring met vragenlijsten, kennis van SPSS of R, en adviezen die managers kunnen gebruiken.
Betreft: sollicitatie junior onderzoeker gezond werken, vacaturenummer 1187
Geachte mevrouw De Boer,
Op uw website las ik dat u een junior onderzoeker gezond werken zoekt. Graag solliciteer ik naar deze functie.
Voor mijn masterscriptie evalueerde ik een proef met zelfroosteren op vier afdelingen van een ziekenhuis. Ik analyseerde de vragenlijsten van 310 medewerkers in R en vergeleek het verzuim voor en na de proef.
In de vacature staat dat adviezen bruikbaar moeten zijn voor managers. De resultaten van mijn onderzoek vatte ik samen op twee pagina's voor de teamleiders, met per afdeling één aanbeveling. Twee afdelingen gingen ermee verder.
Uw organisatie publiceert haar onderzoek naar werkdruk, en aan dat werk wil ik graag bijdragen. Mijn cv stuur ik mee. Ik licht het graag toe in een gesprek.
Met vriendelijke groet,
Noor Jansen
Waarom dit een sollicitatiebrief is: elke alinea beantwoordt een eis uit de vacature, met bewijs. De motivatie staat in één zin over de werkgever, niet in een verhaal over haar studie.
Welke brief wordt er gevraagd?
- Lees de vacature of de pagina van de opleiding. Staan er een naam voor het document, vragen of een woordenlimiet, volg die dan.
- Wordt u aangenomen voor werk, schrijf dan een brief op basis van de eisen van de werkgever.
- Wordt u geselecteerd voor een opleiding, beantwoord dan de vragen van de universiteit over uw interesse, ervaring en plannen.
- Twijfelt u, vraag het dan aan de contactpersoon in de vacature of aan de opleiding.
Solliciteert u na uw studie op een baan?
Voor de sollicitatie stelt CVTailor de brief op uit uw cv op maat en de vacature, zonder ervaring toe te voegen die u niet heeft. U kunt alles aanpassen voordat u downloadt.
Veelgestelde vragen
In welke taal schrijf ik de brief voor een master?
Utrecht University vraagt de motivatieverklaring te schrijven in de taal van de gekozen opleiding of track. Een Engelstalige master krijgt dus een Engelse brief. Kijk op de pagina van de opleiding of daar iets anders staat.
Wat gebeurt er als ik over de woordenlimiet ga?
Dat hangt af van de opleiding. Bij de klinische specialisaties van de master Psychologie in Leiden betekent meer dan 10 procent boven de ongeveer 400 woorden dat de brief niet meer als excellent wordt beoordeeld.
Kan ik de brief voor mijn master later gebruiken voor een baan?
Niet zoals hij is. De studiebrief gaat over uw interesse en plannen; een werkgever wil zien dat u aan de eisen uit de vacature voldoet. De ervaring die u noemt kan dezelfde zijn, de opbouw niet.
Moet ik het formulier van de universiteit gebruiken?
Soms wel. Leiden noemt het formulier verplicht voor de klinische specialisaties van de master Psychologie. Utrecht University biedt een sjabloon aan, maar staat ook een eigen document toe.
Bronnen
- VDAB gebruikt op zijn pagina met tips voor de brief bij een vacature zowel het woord motivatiebrieven als sollicitatiebrief (in de kop "Afsluiters sollicitatiebrief"). De brief noemt contactgegevens en een onderwerp, richt zich op de vereisten uit de vacature, legt uit waarom de job en het bedrijf aanspreken, herhaalt het cv niet en sluit af met de vraag om een gesprek. VDAB
- Het formulier Verklaring van Motivatie van de Universiteit Leiden voor de klinische specialisaties van de master Psychologie is verplicht, vraagt een beknopte brief van circa 400 woorden en zegt dat meer dan 10 procent erboven betekent dat de brief niet meer als excellent wordt gescoord. De vragen gaan over waarom de specialisatie past, relevante ervaring zoals (vrijwilligers)werk of bestuursfuncties, de interessantste vakgebieden, een mogelijk scriptieonderwerp en de aansluiting bij carrière- of onderzoeksambities. Beoordeeld worden de redenering, de koppeling tussen persoonlijke interesse en programma, en taal en stijl. Universiteit Leiden, Verklaring van Motivatie (master Klinische Psychologie)
- Het sjabloon Motivation Statement van Utrecht University vraagt waarom de kandidaat deze master en Utrecht kiest, welke ervaring interesse in het vakgebied laat zien, welke onderwerpen het interessantst zijn, waaruit blijkt dat de kandidaat de vereiste kwaliteiten heeft, hoe de master aansluit bij carrière- of onderzoeksambities en een reflectie op studieresultaten. Het zegt dat zo'n verklaring in Nederland meestal één tot twee pagina's is en in de taal van de opleiding wordt geschreven. Een eigen document mag ook. Utrecht University, Motivation Statement