List motywacyjny bez doświadczenia: co napisać i trzy przykłady
W liście warto opisać umiejętności, których wymaga ogłoszenie, i wskazać, gdzie zostały już wykorzystane, na przykład w kole naukowym, na praktykach, w wolontariacie czy w pracy wakacyjnej. Zamiast pisać o brakach, lepiej zadeklarować chęć zdobycia potrzebnej wiedzy, jak radzi poradnik WUP w Krakowie. List mieści się na jednej stronie A4.
Brak doświadczenia zawodowego nie oznacza braku treści. Oto co radzą urzędy pracy i biura karier, oraz trzy listy oparte na studiach, praktykach, kole naukowym, wolontariacie i pracy wakacyjnej.
W tym artykule
Ten artykuł dotyczy stażu, pierwszej pracy po szkole i pierwszej pracy po studiach, gdy kandydat nie ma jeszcze doświadczenia w zawodzie. Opisuje, co napisać zamiast doświadczenia, czego nie pisać, i pokazuje trzy pełne listy. Osoby i firmy w przykładach są zmyślone.
Co napisać w liście, gdy brakuje doświadczenia?
Wymagania z ogłoszenia, a przy każdym z nich miejsce, w którym dana umiejętność już się sprawdziła. Biuro Karier UKSW wymienia, skąd brać takie przykłady:
- koła zainteresowań i koła naukowe, z zadaniami, które się tam wykonywało, i ich efektami;
- praktyki zawodowe i studenckie, z zakresem obowiązków;
- wolontariat;
- ukończone kursy i szkolenia, najlepiej potwierdzone zaświadczeniem;
- praca dorywcza lub wakacyjna, nawet niezwiązana z ofertą.
Przy pracy wakacyjnej UKSW zwraca uwagę na jedną rzecz: samo stanowisko rzadko interesuje rekrutera, liczy się zdobyta umiejętność, na przykład podstawy negocjacji albo swobodna rozmowa po angielsku.
Zielona Linia, centrum informacyjne służb zatrudnienia, dodaje zasadę, która tu szczególnie się przydaje: zamiast pisać "Jestem ambitny i komunikatywny", lepiej pokazać to konkretnym przykładem. Przy krótkim życiorysie przykłady są jedynym przekonującym materiałem.
Układ listu pozostaje taki sam jak zawsze: stanowisko i źródło ogłoszenia, dwa lub trzy wymagania z dowodami, powód wyboru tej firmy i zakończenie z gotowością do rozmowy. Szczegółowo opisuje go nasz poradnik Jak napisać list motywacyjny.
CVTailor porównuje CV z ogłoszeniem i pokazuje, których słów kluczowych z ogłoszenia brakuje. Pierwsze zgłoszenie jest bezpłatne.
Bezpłatne pierwsze zgłoszenieCzego unikać?
Pisania o brakach. Poradnik Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Krakowie mówi o tym wprost: nigdy nie pisać o swoich ewentualnych brakach, a zamiast tego zadeklarować chęć zdobycia koniecznych kwalifikacji lub wiedzy. Zdanie w rodzaju "Choć nie mam jeszcze doświadczenia" stawia brak na pierwszym planie, zanim rekruter dowie się czegokolwiek o kandydacie.
Gotowych szablonów. Zielona Linia ostrzega przed kopiowaniem treści z gotowych wzorów, bo list ma odpowiadać konkretnej firmie i ofercie. Trzy przykłady poniżej służą do pokazania układu, nie do przepisania.
Powtarzania CV. WUP w Krakowie radzi rozwijać w liście informacje z CV, ale zawsze w odniesieniu do stanowiska. Lista przedmiotów ze studiów niczego nie dodaje, opis jednego projektu i tego, co z niego wynikło, już tak.
Warto też pamiętać, że organizatorzy stażu wiedzą, czemu staż służy. Biuro Karier UKSW pisze, że nie oczekują od kandydata wieloletniego doświadczenia.
Przykład 1: staż w dziale HR po studiach
Ogłoszenie dotyczy płatnego, trzymiesięcznego stażu w dziale kadr firmy logistycznej. Wymagania: dobra organizacja pracy, znajomość Excela, łatwość w kontaktach z ludźmi.
Szanowna Pani,
w odpowiedzi na ogłoszenie opublikowane na stronie firmy Transvia sp. z o.o. przesyłam zgłoszenie na staż w dziale kadr (nr ref. HR/03/2027). W czerwcu obroniłam pracę licencjacką z zarządzania zasobami ludzkimi na Uniwersytecie Łódzkim.
Przez dwa lata byłam skarbniczką koła naukowego HR. Prowadziłam w Excelu zestawienie wydatków na trzy konferencje studenckie i co miesiąc rozliczałam je z opiekunem koła. Nauczyłam się, że jedna pomyłka w tabeli oznacza godzinę szukania jej później.
W ostatnie wakacje pracowałam w recepcji hotelu w Sopocie. Codziennie meldowałam kilkadziesiąt osób, także po angielsku, i to tam przekonałam się, że lubię pracę, w której rozmowa z drugim człowiekiem jest częścią zadania.
Transvia zatrudnia kierowców w kilku krajach, a dokumenty kadrowe wymagają tam szczególnej dokładności. Chętnie poznam tę pracę od środka i nauczę się obsługi Państwa systemu kadrowego. Pozostaję do dyspozycji, jeśli zechcą Państwo zaprosić mnie na rozmowę.
Z poważaniem
Zuzanna Wiśniewska
Dlaczego to działa: koło naukowe odpowiada na organizację pracy i Excela jednocześnie, z zadaniem i efektem, tak jak radzi UKSW. Praca w recepcji, choć niezwiązana z HR, pokazuje umiejętność, a nie samo stanowisko. Brak znajomości systemu kadrowego zamienił się w deklarację nauki, jak zaleca WUP w Krakowie.
Przykład 2: pierwsza praca po technikum
Ogłoszenie dotyczy stanowiska sprzedawcy w sklepie z artykułami sportowymi. Wymagania: uprzejma obsługa klienta, odpowiedzialność, dyspozycyjność w weekendy.
Szanowny Panie,
zgłaszam swoją kandydaturę na stanowisko sprzedawcy w sklepie Sportplac przy ul. Długiej w Rzeszowie, ogłoszone w Powiatowym Urzędzie Pracy.
W maju ukończyłem technikum o profilu handlowym. W ramach praktyk zawodowych przez miesiąc pracowałem na sali sprzedaży w sklepie z elektroniką, gdzie doradzałem klientom przy wyborze słuchawek i obsługiwałem kasę.
Od trzech lat jestem wolontariuszem w miejskim klubie piłkarskim. W soboty pomagam przy meczach drużyn dziecięcych, a rodzice wiedzą, że o 9:00 boisko będzie przygotowane.
Sam trenuję biegi, więc znam sprzęt, który Państwo sprzedają, z własnego używania. Mogę pracować w soboty i niedziele.
Z poważaniem
Kacper Zieliński
Dlaczego to działa: praktyki z technikum są pierwszym doświadczeniem, które WUP w Krakowie radzi pokazać przy pierwszym CV. Wolontariat odpowiada na odpowiedzialność konkretnym szczegółem, a nie przymiotnikiem. Dyspozycyjność dostaje osobne, proste zdanie, bo o nią pyta ogłoszenie.
Przykład 3: młodszy księgowy po studiach
Ogłoszenie biura rachunkowego dotyczy stanowiska młodszego księgowego. Wymagania: wykształcenie ekonomiczne, dokładność, znajomość podstaw podatków.
Szanowni Państwo,
w odpowiedzi na ogłoszenie zamieszczone w serwisie z ofertami pracy przesyłam kandydaturę na stanowisko młodszego księgowego w Biurze Rachunkowym Bilans w Poznaniu. Jestem absolwentem finansów i rachunkowości na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu.
W ramach obowiązkowych praktyk studenckich spędziłem sześć tygodni w dziale finansowym spółdzielni mieszkaniowej. Wprowadzałem faktury kosztowe do systemu i uzgadniałem je z wyciągami bankowymi. Opiekunka praktyk sprawdzała moje zestawienia co tydzień i po trzecim tygodniu przestała znajdować w nich błędy.
Na ostatnim roku ukończyłem kurs z podatku VAT zakończony zaświadczeniem. Przez dwa sezony pomagałem też w punkcie bezpłatnej pomocy przy rozliczeniach PIT prowadzonym przez studentów mojej uczelni.
Wiem, że praca w biurze rachunkowym wymaga znajomości przepisów, które często się zmieniają, i jestem gotów stale ją uzupełniać. Chętnie opowiem więcej podczas rozmowy.
Z poważaniem
Michał Kowalczyk
Dlaczego to działa: praktyki, kurs i wolontariat są tu źródłami dowodów wskazanymi przez UKSW, każde z zadaniem i efektem. Zdanie o błędach pokazuje dokładność bez słowa "dokładny", zgodnie z radą Zielonej Linii. Ostatni akapit zastępuje pisanie o brakach deklaracją nauki.
Jak napisać własny list krok po kroku
- Wypisać wymagania z ogłoszenia i wybrać dwa lub trzy najważniejsze.
- Spisać wszystko, co się robiło: studia lub szkołę, projekty, praktyki, koła, wolontariat, kursy, pracę wakacyjną.
- Do każdego wybranego wymagania dobrać jeden przykład i opisać, co się zrobiło i co z tego wynikło.
- Zacząć od stanowiska, numeru referencyjnego i źródła ogłoszenia, a zakończyć gotowością do rozmowy.
- Usunąć każde zdanie, które przeprasza za brak doświadczenia, i każde ogólne określenie bez przykładu.
- Zapisać plik jako PDF z czytelną nazwą, na przykład z imieniem, nazwiskiem i nazwą firmy, jak radzi Biuro Karier UKSW.
Gdy CV również wymaga dopasowania do tego samego ogłoszenia, pomoże poradnik Jak dopasować CV do oferty pracy.
Nie wiadomo, co wpisać w pierwszym liście?
CVTailor przygotowuje szkic listu na podstawie dopasowanego CV i ogłoszenia i nie dodaje doświadczenia. Opiera się więc na studiach, praktykach i wolontariacie kandydata. Każde zdanie można zmienić przed pobraniem.
Najczęstsze pytania
Czy w liście trzeba przyznać, że nie ma się doświadczenia?
Nie trzeba o tym pisać. Poradnik WUP w Krakowie radzi nigdy nie pisać o ewentualnych brakach, tylko zadeklarować chęć zdobycia koniecznych kwalifikacji lub wiedzy. Pracodawca i tak widzi przebieg nauki w CV.
Czy praca wakacyjna niezwiązana z ofertą się liczy?
Tak. Biuro Karier UKSW pisze, że samo stanowisko może nie zainteresować rekrutera, ale warto pokazać zdobytą umiejętność, na przykład podstawy negocjacji albo posługiwanie się językiem angielskim w kontaktach z ludźmi.
Jak długi powinien być taki list?
Jedna strona A4. Tak zalecają Zielona Linia i poradnik WUP w Krakowie, a Biuro Karier UKSW pisze, że list na praktyki lub staż zwykle nie przekracza jednej strony.
Czy list jest potrzebny, gdy ogłoszenie o niego nie prosi?
Jeśli pracodawca wyraźnie o niego prosi, trzeba go dołączyć, piszą Zielona Linia i Biuro Karier UKSW. UKSW radzi dołączać go do zgłoszeń na staż lub praktyki także wtedy, gdy nie jest wymagany.
Źródła
- Poradnik "Jak pisać życiorys i list motywacyjny" Centrum Informacji i Planowania Kariery Zawodowej WUP w Krakowie podaje układ listu (dane nadawcy i adresata, zwrot "Szanowni Państwo", "Szanowna Pani" lub "Szanowny Panie", wstęp ze źródłem oferty i nazwą stanowiska, rozwinięcie, zakończenie z gotowością do spotkania, "Z poważaniem"). W rozwinięciu radzi rozwijać informacje z CV zawsze w odniesieniu do stanowiska i nigdy nie pisać o ewentualnych brakach, tylko zadeklarować chęć zdobycia koniecznych kwalifikacji lub wiedzy. Przy pierwszym CV radzi uwzględnić praktyki zawodowe z okresu nauki. Przykłady w poradniku pochodzą z 2010 roku. Wojewódzki Urząd Pracy w Krakowie (praca.gov.pl)
- Materiał Biura Karier UKSW o liście motywacyjnym na praktyki i staż pisze, że brak wcześniejszego zatrudnienia nie przeszkadza w napisaniu dobrego listu, bo organizatorzy stażu wiedzą, czemu on służy. Radzi opisać działalność w kołach zainteresowań i kołach naukowych z zadaniami i efektami, odbyte praktyki, wolontariat, ukończone kursy oraz pracę dorywczą lub wakacyjną z naciskiem na zdobytą umiejętność. List na praktyki lub staż zwykle nie przekracza jednej strony A4; plik warto zapisać jako PDF z nazwą w rodzaju imię i nazwisko_staż_nazwa firmy. Biuro Karier UKSW
- Zielona Linia, Centrum Informacyjno-Konsultacyjne Służb Zatrudnienia, zaleca list na maksymalnie jedną stronę A4, dopasowany do konkretnej firmy i oferty. Radzi pokazywać cechy konkretnym przykładem zamiast pisać "Jestem ambitny i komunikatywny" i ostrzega przed kopiowaniem treści z gotowych szablonów. Gdy pracodawca wyraźnie prosi o list, należy go dołączyć. Zielona Linia (służby zatrudnienia)